Maliye Bakanlığı, perakende satış/yazar kasa fişlerini gider belgesi olarak, sadece ticari faaliyetlere ilişkin olarak işyerlerinde kullanılmak ve tüketilmek amacıyla satın alınan (kırtasiye, büro ve temizlik malzemeleri gibi) (taksi işleten mükelleflerden alınanlar dahil) ve bedeli fatura düzenleme mecburiyetini belirleyen kanuni haddi aşmayan mal ve hizmet alımları ile taksi ücretleri ve akaryakıt alımlarında kabul etmektedir.
Bunların dışında, yapılan giderlerin gider olarak kayıtlara intikal ettirilebilmesi için diğer bir ifade ile GVK ve KVK bakımından matrahın tespitinde gider olarak dikkate alınabilmesi için fatura ile belgelendirilmesi gerekmektedir.
Maliye Bakanlığı’nın konuyla ilgili olarak verdiği özelge özetleri aşağıdaki gibidir.
“Firmanın pazarlama ve satış departmanlarında çalışan elemanlarının şehir içi ve dışındaki seyahatlerinde yeme içme gibi harcamalarının kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınabilmesi için fatura ile tevsiki zorunludur.” [1]
“KDV mükelleflerinin işletmelerinde tüketime konu olacak kırtasiye, büro ve temizlik malzemeleri, gıda gibi genel giderlerin ödeme kaydedici cihaz fişi ile tevsik edilmesi mümkündür. Ancak, bunlar dışında kalan alış ve giderler ödeme kaydedici cihaz fişi ile tevsik edilemeyeceğinden, söz konusu belgelerde yer alan katma değer vergisi de indirim konusu yapılamayacaktır.” [2]
“204 ve 206 No.lu Tebliğlerle yapılan düzenleme mükelleflerin sadece iş yerinde kullanmak ve tüketmek amacıyla satın aldıkları mal ve hizmetleri kapsamakta olup, şehir içi ve dışındaki iş seyahatlerinde yeme, içme gibi harcamalarının bu kapsamda değerlendirilmesi mümkün bulunmamaktadır. Bu tür harcamaların kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınabilmesi için fatura ile tevsiki mecburidir.” [3]
Buna göre, izin verilenler dışındaki harcamaların mutlaka fatura ile belgelenmesi gerekmekte olup, aksi halde fatura ile belgelendirilmesi zorunlu bulunan mal ve hizmet alımlarının perakende satış/yazar kasa fişi ile belgelendirilmesi halinde, bu belgeler gider belgesi olarak kabul edilmediğinden, yapılan mal ve hizmet alımlarına ilişkin giderler, iş ve işletme ile ilgili olsa dahi fatura ile belgelendirilmemesi nedeniyle ticari kazancın tespitinde gider olarak dikkate alınamayacak ve bu fişlerde ayrıca gösterilen KDV’ler de indirim konusu yapılamayacaktır (KDVK md. 30/d).
Dolayısıyla bu yönde yapılacak olan bir incelemede vergi cezalarından korunmak amacıyla; personelin iş seyahatlerinde yaptıkları yeme içme gibi harcamalarının gelir ve kurumlar vergileri matrahlarının tespitinde gider olarak dikkate alınabilmesi ve KDV’lerinin indirim konusu yapılabilmesi için, bedel ne olursa olsun fatura ile belgelendirilmesi gerekmektedir.
Perakende satış fişi/yazar kasa fişi gider belgesi olarak kabul edilmediğinden, söz konusu giderlerin perakende satış fişi/yazar kasa fişiyle belgelendirilmesi halinde, bu fişlerde yer alan bedellerin vergi uygulaması bakımından gider olarak dikkate alınması ve KDV’lerinin indirim konusu yapılması mümkün bulunmamaktadır.
Bu durum özellikle katma değer vergisi iadesi alan firmalarda büyük sorunlara neden olmaktadır.
Mükelleflerin iyaptıkları harcamalara karşılık mutlaka fatura almaları gerekmektedir.
[1] MB.’nin, 20.11.2007 tarih ve 29/2925-233-929 sayılı Özelgesi.
[2] MB. GİB. İzmir VDB’nin, 04.10.2011 tarih ve 35.16.01-176300-500 sayılı Özelgesi.
[3] MB. GİB’nin, 23.11.2009 tarih ve B.07.0.GİB.0.01.29/2925-233-965/110919 sayılı, ayrıca Bkz. Ankara VDB’nin, 22.07.2011 tarih ve B.07.1.GİB.4.06.18.02.32.mük.257-8165-581 sayılı Özelgeleri.